Tranzytowy kontra tranzytywny

tranzytowy kontra tranzytywny

Trudne słówko tygodnia: tranzytowy kontra tranzytywny

Etymologicznie oba słowa pochodzą od łacińskiego transitus (przejście).

Tranzytowy to przymiotnik definiowany jako „mający związek z tranzytem”, a więc dotyczący przewozu towarów lub pasażerów przez terytorium państwa obcego leżącego na trasie podróży, ale niebędącego jej ostatecznym celem.

Jeśli zagłębimy się w zagadnienia logistyczne, dowiemy się, że określenie „tranzytowy” stosowane jest w odniesieniu do obu rodzajów tranzytu: bezpośredniego – bez prawa składowania na terytorium kraju tranzytowego, a także pośredniego – z prawem składowania i dzielenia ładunku na mniejsze partie do dalszego transportu.

Warto też podkreślić, że przymiotnik „tranzytowy” używany jest nie tylko w kontekście legalnego ruchu czy też handlu tranzytowego („Na autostradę trzeba będzie poczekać i zapewne długo jeszcze ruch tranzytowy ze wschodu na zachód odbywać się będzie po wąskiej drodze prowadzącej z Krakowa do Przemyśla”), ale także w przypadku aktywności niezgodnych z prawem („Gangi przemytników traktują Kanadę jako kraj tranzytowy przy przerzucie nielegalnych imigrantów do Stanów Zjednoczonych”).

Jeśli chodzi z kolei o określenie „tranzytywny”, to wkraczamy tu na obszar gramatyki. Przymiotnika tego używamy w odniesieniu do czasowników: czasownik tranzytywny to inaczej czasownik przechodni. Czyli właściwie jaki? Czas na małą powtórkę. Taki, który może posiadać dopełnienie bliższe – dopełnienie stojące najbliżej czasownika, od którego można utworzyć stronę bierną.

Przykład: „Czytam książkę” (Książka jest czytana). Czasownik „czytać” jest zatem czasownikiem tranzytywnym, w przeciwieństwie na przykład do czasownika „obchodzić”: „Janek obszedł jezioro” (Jezioro zostało…). Podobno wśród uczniów pojawiają się pomysły takie jak „obejdzione”, a nawet „obeszte” (sic!) A wystarczyłoby pamiętać, o co chodzi z tym tranzytywnym…

Posty powiązane

Privacy Preferences
When you visit our website, it may store information through your browser from specific services, usually in form of cookies. Here you can change your privacy preferences. Please note that blocking some types of cookies may impact your experience on our website and the services we offer.