Trudne słówko: newralgiczny kontra neurasteniczny
Z medycznego punktu widzenia przymiotnik „newralgiczny” odnosi się do newralgii (neuralgii), czyli nerwobólu wywołanego uciskiem nerwu lub stanem zapalnym, zwykle o charakterze napadowym (nie mylić z neuropatią – zapaleniem nerwów obwodowych). „Na początku choroby występuje uczucie pełności i ucisku poniżej oczodołu oraz ból, czasami o charakterze przeszywającym, okresowy i newralgiczny, obejmujący całą stronę twarzy”.
W języku potocznym określenie „newralgiczny” to taki, który grozi wypadkiem lub powstaniem konfliktu, trudny i/lub niebezpieczny (np. newralgiczne skrzyżowanie czy newralgiczny rejon świata). „Jedyne w zasadzie prace to wciąż trwająca przebudowa Dworca Głównego. A szkoda, bo to newralgiczny z punktu widzenia układu komunikacyjnego rejon miasta”; „Kwestia mieszkalnictwa… to newralgiczny problem polityki społecznej, polityki w ogóle”.
W tym sensie synonimem czegoś, co newralgiczne, będzie inne kojarzące się z medycyną słowo, a mianowicie przymiotnik „zapalny”. „…czy […] wielkie i renomowane galerie winny służyć artystom, czy publiczności? Drugim punktem zapalnym jest rodzaj pokazywanej sztuki, a zwłaszcza jej przynależność do »nowoczesności« bądź »tradycji«”.
Neurasteniczny to, zgodnie z wąską definicją, „charakterystyczny dla neurastenii”, czyli najczęściej występujących zaburzeń układu nerwowego spowodowanych zwykle przez wyczerpanie i przemęczenie i objawiających się m.in. zaburzeniami snu, roztargnieniem, drażliwością, męczliwością i kłopotami z koncentracją.
Neurastenikiem będzie zatem osoba chora, ale zdarza się, że określenie to używane jest potocznie, jeśli chcemy skrytykować kogoś za drażliwość i trudny, „nierówny” charakter. „Był inteligentnym, choć neurastenicznym, jak to wówczas zwano, artystą, dobrze rozeznanym w polityce, byłym urzędnikiem. Pochodził z pokolenia wychowanego patriotycznie, świadomego, że Polsce obca była tradycja rozstrzygania politycznych sporów przez zamachy na głowę państwa”.
Obu dzisiejszych słów warto nie mylić z innym określeniem funkcjonującym zarówno w kontekstach medycznych, jak i w ogólnym języku, a mianowicie z przymiotnikiem „neurotyczny”. W tym przypadku mamy na myśli wszystko to, co wiąże się z zaburzeniami nerwowymi (neuroza to inaczej nerwica).
Chcesz pokazać niemieckojęzyczny film polskiej publiczności i potrzebujesz napisów lub dubbingu? A może przygotowujesz się do wyjazdu na targi książki do Frankfurtu i niezbędne jest Ci tłumaczenie materiałów promocyjnych i innych? Nasz tłumacz niemiecko polski wykona przekład materiałów pisemnych, tłumaczenie ustne (symultaniczne i konsekutywne), a także napisy lub dubbing do filmu.
Poradnik języka polskiego!
Zdobądź zbiorcze zestawienie słówek tygodnia wraz z objaśnieniem i poszerzaj swoją wiedzę z języka polskiego.
Wypełnij formularz, aby otrzymać link do poradnika na adres e-mail:
